image

Çocuk Doğa Hayvan Hakkında Düşünceler

Psikolog: Özge Çekici


     Çocukların dünyası ile o zamandan geçmemize rağmen kendi dünyamızı aynı sanıyoruz. Hâlbuki onların dünyası biz yetişkinlerin dünyasından oldukça farklıdır. Hayal güçleri, keşfetme istekleri, söylenenden çok bir şeyleri yaparak daha iyi öğrenmeleri, öğrenmeyi öğrenmeleri, oyunları ve oyunlarının içinde anlamlar yükledikleri oyuncakları… Eğer bizler onlara engeller koymak yerine destek olursak hayal güçlerini kullanmalarına olanak verirsek bu onların kendi anlattığı masallarda olabilir, keşfetmek istediklerinde size soru sorduklarında onları yönlendirip cevap verirsek, basamakları nasıl çıkması gerektiğini söylemek yerine onun başardığını gözlemleyebilirsek, kendi yeteneklerinin farkına varmaları için destek olursak, çocuklar dertlerini sözcüklerle ifade edemezler onlar oyunlarıyla ve canlandırdığı oyuncaklarıyla size problemlerini işaret ederler o yüzden oyun oynarlarken onların oyunu kurmalarını beklersek ve sizi oyuna dâhil etmek isterlerse onlara eşlik ederseniz aslında bu keyifli etkinlik sizi de hayatın stresinden uzaklaştıracaktır.

     Anne-Babalar çocuklar için örnek aldığı onlar gibi olmak istediği rol modellerdir. Peki, böyle büyük bir sorumluluk varsa önce ebeveyn olarak onlara nasıl doğru örnek olabiliriz?

Öncelikle minik kalplerine doğa sevgisi ve dolayısıyla (insan-doğa-hayvan bir bütündür ve birbirleriyle etkileşim halindedir) hayvan sevgisi dokundurmalıyız. Bunu yaparken de ilk olarak sizin davranışlarınızı gözlemleyeceklerdir. İşte bu noktada örnek olacak davranışlarınızla onları cesaretlendirip bu sevgiye onları dâhil edebilirsiniz. Çocukların doğayı sevmeleri için ebeveynlerinin de sevmeleri ve onunla iç içe yaşama fırsatlarının olması oldukça önemli bir nokta. Evde okuduğunuz kitaplarla, izlediğiniz belgesellerle ve bunlar üzerine yapılan konuşmalarla varsa soruları sorularını dinleyip cevaplayarak çocukta doğa bilincini oluşturmak mümkün olabiliyor. Bu oluşan bilinçle doğayı canlıları keşfetme isteği ve merakı doğacaktır. Tüm bunlar kitaplarda televizyonlarda mı var yoksa gerçek hayatta da varlar mı ? Bu sorunun cevabını evden çıktığında aramaya başlayacaktır.
Doğa’da Çocuğumuzla Neler Yapabiliriz?

Çimenlerin, yaprakların üzerine uzanıp onları hissedin.
Derin nefes alın.
Gözlerinizi kapatıp kuş, böcek, yaprak, su, rüzgâr seslerini dinleyin.
Yerdeki taşları, kozalakları toplayın.
Karınca yuvalarını keşfedin.
Bir kümese girip yumurta toplayın.
Bostanlara girip domates salatalık toplayın.
Çevrenizdeki ağaçları inceleyin isimlerini öğrenin.
Daldaki meyvelerle yere düşen çürük meyveleri karşılaştırın.
Kuşların uçuşunu inceleyin.
Kendi ağacınızı dikin, hayat suyunu verin.
Deniz’de balıkların yüzüşünü izleyin.
Yüzen ördekleri kazları takip edin.
Uçurtma uçurun.
Piknik yapın.
Yerdeki çöpleri toplayıp bu çöplerin doğaya verdiği zararlardan bahsedebilirsiniz.
Çiçeklere konan arıları inceleyin.
Bulutları inceleyip, şekilleriyle benzetmeler yapabilirsiniz.
Sokak hayvanları için su, yemek koyabilirsiniz.
Bunun gibi birçok etkinlik yapabilmek mümkün. Çocuklardaki sorumluluk duygusunu kazandırmak için ise evcil hayvan edinilebilir.
Sorumluluk duygularının artmasıyla özgüvenleri gelişmektedir.
Hayvan beslemek çocukların sosyal zekâ gelişiminin temelini oluşturan duygudaşlık kurma becerileri, yardımseverlik ve ahlaki değerleri üzerinde olumlu etkiliyor.
Duygusal ihtiyaçlarını giderebilir ve duygularını daha rahat ifade edebilirler.
Evcil hayvana sahip olan çocuklar verdiği sevginin karşılığı aldığında sevginin karşılıklı olduğunu görür. Daha paylaşımcı ve bencillikten uzakta bir birey olabilir.
Dünyaya ait gerçeklerden olan ölüm, yas tutma gibi duygusal süreçleri daha kolay öğrenebilirler ve bunlarla baş etme stratejilerini geliştirebilirler.
Aitlik duyguları gelişebilmekte ve uyum süreçleri daha da kolaylaşmaktadır.
Sadece çocukların gelişimlerinde değil, aile içindeki iletişimin ve paylaşımın da artması yönünden gayet olumlu bir etkiye sahiptir.
Evcil hayvan sahiplenmeden önce onlara yeterince zaman ayırabilir misiniz, maliyetlerini karşılayabilir misiniz, sorumluluğunu alabilir misiniz, alerjiniz var mı? Bunlar gibi birçok soruyu kendinize ve aile bireylerinize sorup ona göre ortak bir karar almak en doğrusudur.
Eğer tüm bunlar neticesinde kararınız olumsuz olursa en azından evde bir bitkinin sorumluluğunu çocuğunuza verip ondan bitkinin gelişimini takip etmesini isteyebilirsiniz.
Daha mutlu, daha bilinçli çocuklar için doğanın ve hayvanların farkına varmalarına, bu dünyanın sadece insanlar için olmadığına, diğer canlıların da hayatlarına saygı duymamız gerektiği konusunda onlara destek olup onları cesaretlendirelim.


    Yazımızı Paylaşın;